Çift Renkli Gözlü Köpek Cinsleri
Köpekler, bakışlarıyla bile duygularını anlatabilen ender canlılardandır. Bazen kahverengi, bazen kehribar, bazen ise yeşil veya mavi olan gözlerine bakarak bunu kendiniz de görebilirsiniz. Ancak bazı köpekler de vardır ki, tek bir bakışla tüm bu algıyı altüst ederler; çünkü gözleri farklı renkte olur! Bir gözü mavi, diğeri ise bambaşka bir renk olan bu özel dostlar, gerçekten de sıra dışı bir görünürler. Üstelik çift renkli göz yapısı yalnızca mavi–kahverengi ile sınırlı değildir; mavi–ela, mavi–kehribar veya yeşil–kahverengi gibi daha az rastlanan kombinasyonlarla da görülebilir. Tonları ne olursa olsun, sonuç hep aynıdır: Büyüleyici bir güzellik, eşsiz bir tatlılık...
Tıpta heterokromi olarak adlandırılan bu durum, yani çift renkli gözler, köpeklerde genetik faktörlerle ilişkilidir. Açık renk tüy yapısına sahip ırklarda daha sık karşılaşılsa da farklı renkten köpeklerde de oluşabilir. Pigment dağılımındaki farklılıklar, gözlerin birbirinden bağımsız şekilde renklenmesine yol açabilir veya bir gözde birden fazla renk olabilir. Teorik olarak her köpekte ortaya çıkabilen bu özellik, bazı köpek cinslerinde ise çok daha belirgin ve yaygındır.
İşte bizler de bu yazıda, gözleri iki renk olan köpek cinslerini ve onları özel kılan temel özellikleri yakından inceleyeceğiz. Eğer siz de bu etkileyici bakışların hangi ırklarda görüldüğünü merak ediyorsanız, okumaya devam edebilirsiniz!
Çift Renkli Gözlü Köpek Cinsleri Nelerdir?
Yukarıda da belirttiğimiz gibi, heterokromi yalnızca belirli bir ırka özgü bir özellik değildir; teorik olarak her köpekte ortaya çıkabilir. Ancak genetik yatkınlık nedeniyle bazı köpek cinslerinde bu durum çok daha sık gözlemlenir. Köpeklerde iki renkli göz oluşumu, çoğunlukla tüy rengini ve desenini belirleyen merle ve alacalı (piebald) genlerle ilişkilidir. Bu genler, melanin pigmentinin gözlere eşit dağılmasını engelleyerek bir gözün mavi, diğerinin kahverengi, kehribar ya da ela tonlarında gelişmesine neden olabilir. Özellikle merle desenli köpeklerde heterokromi olasılığı belirgin şekilde artar.
Bu genetik yapı nedeniyle Avustralya Çoban Köpeği ve Sibirya Kurdu, en bilinen çift renkli gözlü köpek ırkları arasında yer alır. Bunun yanında Alaska Kurdu, Border Collie, Catahoula Leopar Köpeği, Danua, Dachshund, Dalmaçyalı, Chihuahua, Shih Tzu, Shetland Çoban Köpeği, Beagle ve Pembroke Welsh Corgi gibi pek çok farklı ırkta da farklı göz renklerine rastlanabilir.
Yine de, bu listede yer alan her köpeğin mutlaka iki farklı göz rengine sahip olacağı düşünmeyin; çünkü göz rengi tamamen genetik kombinasyonlara bağlı olarak şekillenir. Ayrıca unutmayın: Çift gözlülük genlerinin bazıları, işitme ve görme problemleriyle ilişkili de olabilir. Özellikle merle geninin iki ebeveynden birden aktarılması durumunda doğan yavrularda sağırlık ve görme kaybı riski artar. Bu nedenle göz rengi, bir köpeğin sağlığı ve karakteri yanında ikincil bir özellik olmalıdır. Bu bilgilerin ardından, şimdi iki renkli göz yapısıyla öne çıkan köpek ırklarını ve özelliklerini daha yakından inceleyebiliriz!
Avustralya Çoban Köpeği
“Gözleri iki renkli olan köpekler” listemizin ilk üyesi olan Avustralya Çoban Köpeği ile tanışın! Bu harika köpek orta boyutlu ve atletiktir. Görünüm özelliklerinde renkli ve desenli tüy yapısı, dikkat çeken bakışları ve mavi, kehribar, kahverengi ya da çift renkli gözleri öne çıkar. Mizaç olarak ise son derece zeki, öğrenmeye açık ve görev bilinci yüksek bir karakter sergiler. Enerjisini boşaltamadığında huzursuzlaşabilen bu ırk, aktif yaşam tarzına sahip kişiler için daha uygundur. İlginç bir özelliği, göz renklerinin yalnızca farklı tonlarda değil, tek göz içinde parçalı şekilde de görülebilmesidir. Bu durum ise onu heterokromi denildiğinde akla gelen ilk köpeklerden biri hâline getirir.
Sibirya Kurdu
Hepimizin tanıdığı Sibirya Kurdu (veya Husky), orta-iri boyutlu, dayanıklı bir kızak köpeğidir. Yumuşak ama dayanıklı ve yoğun kürkü, dik kulakları ve buz mavisi, kahverengi, kehribar ya da biri mavi diğeri kahverengi olabilen gözleri belirgin bir yer tutar. Mizaç açısından ise bağımsız yapılı, sahibine bağlı, sosyal ama kendi kararlarını vermeyi seven bir köpektir. Soğuk iklimlere uyum sağlayan fizyolojisiyle birlikte, gözleri özellikle karlı alanlarda daha da çarpıcı görünür. Hatta bu bakışlar, Sibirya Kurdu’na neredeyse vahşi bir ifade kazandırır.
Alaska Kurdu
Pofuduk tüylü bir ırk olan Alaska Kurdu (Malamutu), iri boyutlu ve güçlü kas yapısı ile dikkat çeker. Göz renkleri genellikle kahverengi, koyu ela ya da kehribar tonlarında olsa da mavi veya çift renkli gözlü de olabilir. Ancak böyle bir durumda, ırkın “safkan” olmadığına kanaat getirilir. Karakteri ise sakin, sabırlı ve ailesine karşı koruyucudur. Yük çekme amacıyla yetiştirildiği için dayanıklılığı oldukça yüksektir. Sevimli görünümü ve gür tüyleri ile kocaman bir pelüş oyuncağı andırır!
Border Collie
Çift renkli gözlü köpek ırkları arasında belki de en çok bilinen ırk Border Collie’dir. Dünyanın en zeki köpeklerinden olan bu dostumuz orta boyutlu ve çevik yapılıdır. Görünümünde keskin yüz hatları, yoğun bakışları ve mükemmel göz renkleri ön plana çıkar. Mizaç olarak da aşırı derecede akıllı, odaklanma becerisi yüksek ve çalışmayı seven bir karaktere sahiptir. Pek çok komut öğrenebilir. Ancak zihinsel olarak meşgul edilmediğinde davranış problemleri geliştirebilir. İlginç bir özelliği, “hipnotize eden bakış” olarak bilinen göz temasını sürü yönetiminde aktif şekilde kullanmasıdır. Bu bakış, göz rengi farklı olduğunda da çok daha etkileyici bir hâl alır.
Catahoula Leopar Köpeği
Ülkemizde pek fazla bilinmeyen, ancak mükemmel bir iş köpeği olan Catahoula Leopar Köpeği, orta-iri boyutlu ve kaslı bir ırktır. Düz renk veya desenli olabilen tüyleri, renk genine de bağlı olarak kahverengi, kehribar, buz mavisi veya çift renkli muhteşem kombinasyonlarla karşımıza çıkar. Mizaç olarak bağımsız, kendine güvenen ve güçlü bir karakter sergiler. Yabancılara karşı mesafeli olabilir ancak ailesine karşı sadıktır. Ayrıca, sürü gütme ve diğer köpekleri yönlendirme yetenekleri muhteşemdir!
Dachshund
“Sosis köpek” olarak da tanıdığımız sevimli Dachshund ırkı, küçük boyutlu, kısa bacaklı ancak uzun gövdeli bir köpektir. Komik adımları, uzun beden yapısı ve kahverengi, ela veya (özellikle benekli olanlarda) mavi ya da çift renkli gözleri ile öne çıkar. Ancak köpek kulüpleri, bu ırk için “ne kadar koyu renk gözlü, o kadar iyi” standardını benimser. Dachshund eğlenceli bir köpektir ve cesur, meraklı ve inatçı bir yapıya sahiptir. Av kökenli olduğu için koku takibi konusunda oldukça yeteneklidir.
Shetland Çoban Köpeği
İskoçya kökenli olan güzeller güzeli Shetland Çoban Köpeği, orta boyutlu ve zarif yapılı bir ırktır. Göz alıcı yoğun yelesi, upuzun tüyleri, keskin yüz hatları ve kahverengi gözleri olur. Merle desenli olanlarda ise mavi ya da çift renkli gözler ortaya çıkar ve son derece dikkat çekici olabilen bu göz renkleri de ırk standartlarına dahil edilir. Güzelliğine ek olarak ayrıca duyarlı, zeki ve sahibini memnun etmeye heveslidir. Göz rengi farklılıkları, yüz ifadesini dramatik şekilde değiştirir.
Gördüğünüz gibi, çift renkli gözlü köpek cinsleri, ilginç ve son derece nadir gelişen genetik özelliklerinin dışa yansıması ile birlikte şekil alırlar. Ancak kimi ırkta heterokromi “normal bir özellik” olarak kabul edilebilirken kimi ırkta ise standart dışı olarak belirlenmiştir. Ancak hepsinin bir ortak noktası vardır ki, bahsi geçen tüm köpekler, hangi renk gözlere sahip olursa olsunlar, eşsizdirler!
Kaynak
https://www.whole-dog-journal.com/health/what-is-heterochromia-in-dogs/
https://www.dogster.com/dog-health-care/dogs-with-different-colored-eyes-heterochromia-in-dogs